(VIDEO I FOTO)BIHORSKO KULTURNO LJETO: ZAVRŠENI KNJIŽEVNI SUSRETI POSVEĆENI ALIJI DŽOGOVIĆU


U Petnjici su održani III Petnjički književni susret pod sloganom ,,Ime je znak“ i koji su posvećeni akademiku Aliji Džogoviću.

III Petnjički književni susreti održavaju se u okviru manifestacije VIII Bihorsko kulturno ljeto i već su na dobrom putu da prerastu u tradicionalnu manifestaciju i da dobiju regionalni kulturni karakter, koja će promovisati pisanu riječ i okupljati velika i priznata imena iz svijeta književnosti.

Manifestacija koja je posvećena akademiku Aliji Džogoviću podijeljena je na  na tri dijela. U uvodnom dijelu nazvana je ,,Riječ koja pokreće“ na kojoj se prvi obratio se kratkom besjedom poznati i svjetski priznati književnik Enes Halilović, u središnjem dijelu ,,Alija Džogović – Ime je znak“.

Više o književnom i naučnom dostignuću Alije Džogovića petnjičkoj publici je rekao  prof. dr Draško Došljak, dok se Sadik Idrizi obratio video porukom, a u ime Kemala Musića obratio se Izet Erović kulturni poslenik iz Bijelog Polja. Posljednji dio večeri rezervisan je za poeziju – Riječ pjesnika –“Vrhovi Bihora” naziv je ovog dijela večeri i predstavili su se književnici: Gordana Sarić, Bozidar Proročić, Braho Adrović, Izeta Babačić, Ramit Ademović kao i njegov sin Jasmin, koji su bili spriječeni dođu u Petnjicu. Iz Subotice su putem video poziva prenijeli svoje utiske i recitovali svoje pjesme, potom prisutnima su se obratili Gordan Čampar, Rebeka Čilović-Lalić, Reho Ramčilović i Sulejman Beća Kujević.

Između ostalih, petnjičku publiku počastovala je svojim prisustvom i riječima pjesnikinja, prozni pisac, profesorica francuskog jezika, aktivna članica brojnih društava, organizatorka i voditeljka kulturnih manifestacija Gordana Sarić iz Nikšića.
Dobitnica je brojnih nagrada na teritoriji bivše Jugoslavije i svijetu, gdje joj je i objavljivana poezija.

Jedna je od trenutno najaktivnijih domaćih pjesnikinja, koja uzima učešće na brojnim međunarodnih festivalim poezija. Volonterski se bavi organizovanjem priredbi, manifestacija, književnih večeri, koncerata.

Ona je istakla da su književni susreti u Petnjci večeri ljubavi, prijateljstva i bratskog druženja. Bilo je to posebno veče pjesnika Bošnjaka, Crnogoraca, Srbijanaca u kojem smo svi živjeli jednim dahom bliskosti i velikog uvažavanja. Veče pozitivne energije i želje da se svi ljudi tako ponašaju i žive jednom dušom u svijetu mira i poštovanja drugih vjera i nacija. Poručila je da su književni susreti u Petnjici nezaboravni trenuci koje će zauvijek pamtiti.

Alija Džogović rođen je 1929. godine u Laholu kod Bijelog Polja. Osnovnu školu završio je u Zatonu a gimnaziju u Peći. Na Filozofskom fakultetu u Beogradu studirao je književnost i jugoslovenske jezike. Diplomirao je 1955. godine.

Prve stihove objavio je 1950. godine, kao srednjoškolac. Iste godine dobio je Prvu nagradu za poeziju na konkursu mladih pisaca Kosova. U prvom poslijeratnom zborniku književnih radova “Kosmet piše i peva” zastupljen je sa više pjesama. Od tada je poeziju objavljivao u brojnim  časopisima u zemlji i regionu.

Uz zbornik grafičkih radova Afrim Ethemi (Peć, 1990) objavio je veću pjesmu Ja, pisar Knjige, zapisah (i njen prijevod na albanski jezik: Unë, shkrues i Librit, shënova). Objavio je sljedeće samostalne knjige: Cvet i rana, Narodne pesme Metohije, Materidža, Aragonitski nakit, Guernica, Bijel behar, Porijeklo pjesme, Gdje je ta otadžbina.

Od 1979. godine Alija Džogović se intenzivno bavi naučnim radom, uglavnom iz oblasti lingvističkih disciplina i narodne književnosti. Objavio je devet knjiga iz oblasti onomastike i dijalektologije: Toponimija jugoslovenskog dela Prokletija(1983), Onomastika Dečana (1985), Onomastika severoistočnih ogranaka Prokletija (1986), OnomastikaĐakovice (1987), Onomastika Gore (1996), Bošnjaci Vitomitice (2001), Onomastika Župe i PrizrenskogPodgora (2006), Onomastika plavsko-gusinjske dijalekatske oblasti (2011), Atlas dijalekatskih izoglosa u Sandžaku (…), zatim devetnaest većih radova iz oblasti onomastike i dijalektologije, u zbornicima naučnih radova sa kongresa i simpozijuma onomastičara i leksikologa Jugoslavije, kao i dvadeset većih naučnih radova iz oblasti narodne književnosti, takođe u zbornicima sa kongresa folklorista Jugoslavije i drugih naučnih skupova.

Objavio je i oko dvije stotine radova iz oblasti aktuelne bošnjačke kulturološke tematike.

Alija Džogović se više godina bavio novinarstvom (od 1951. do 1970. godine, kao honorarni dopisnik i saradnik više dnevnih listova i periodičnih publikacija) i iz ove oblasti je objavio veliki broj raznovrsnih radova i reportaža.

O književnom i naučnom radu Alije Džogovića objavljeno je oko 90 većih tekstova (eseja, prikaza), kao i veći broj raznovrsnih novinarskih članaka.

Za svoje književno stvaralaštvo Alija Džogović je brojne nagrade u zemlji i regionu. Alija Džogović je u Peći, sa nekoliko pisaca svoje generacije, bio osnivač i više godina predsjednik Književnog kluba “Ivan Goran Kovačić”, a u Beogradu, u vrijeme studiranja, bio je član Kluba pisaca Beogradskog univerziteta. Bio je član Društva književnika Kosova, zatim Književnog kluba “Karagač” u Peći, te član Udruženja pisaca Sandžaka i član Predsjedništva ovog udruženja.

Alija Džogović je takođe, sa grupom eminentnih pisaca, osnivač tradicionalnog mitinga poezije u Peći.

Alija Džogović je učestvovao na više naučnih kongresa i simpozijuma onomastičara, leksikologa, dijalektologa i folklorista Jugoslavije, kao i na XII internacionalnom kongresu antropoloških i etnoloških znanosti (Zagreb, 1988). Takođe je učestvovao na simpozijumima BALTAM u Mostaru 2002, u Kotoru 2003, u Zagrebu 2007, u Prizrenu 2011, sa vrlo zapaženim naučnim saopštenjima iz oblasti balkanske turkologije..

Više generacija pisaca u Peći stvaralo je i formiralo se pod uticajem Alije Džogovića, koje je on upućivao u vještine i čari pisanja poezije, pa su ga s poštovanjem proglasili doajenom pećkih pjesnika.

Od 1994. godine, a posebno poslije 2000, radio je na afirmaciji književne tradicije, jezika i kulture svih Bošnjaka Kosova, na projektima reforme školstva i izrade novih nastavnih planova i programa za bošnjačku nacionalnu zajednicu, kao i na iniciranju stvaralaštva kosovskih bošnjačkih pisaca nove generacije. Jedan je od osnivača i urednika  revije ”Selam” –  prve publikacje na bosanskom jeziku na Kosovu.  Sa grupom intelektualaca organizovao je književne susrete bošnjačkih pisaca Kosova u Župi kod Prizrena, kao i niz promocija novih knjiga u Prizrenu, Tutinu, Novom Pazaru, Rožajama i Bijelom Polju.

Alija Džogović je prvi promovisao bosanski jezik u Sandžaku, u Osnovnoj školi u selu Ljeskova, kod Tutina (2005), uz čas Bosanski jezik je moj maternji jezik koji je održala nastavnica Ifeta Tutić u prvom razredu. Predavanja o uvođenju predmeta Bosanski jezik i književnost u škole u Sandžaku održao je prosvjetnim radnicima u Tutinu, Novom Pazaru i Sjenici. U ovom kontekstu Alija je uradio i nastavne planove za sve razrede srednjih škola sa nastavom na bosanskom jeziku na Kosovu – za predmet Bosanski jezik i književnost.

Na književnoj večeri bila je prisutna kćerka akademika Alije Džogovića. Suada Džogović rođena je 09. 01. 1965. godine u Peći. Osnovnu i srednju školu (gimnaziju) završila je sa odličnim uspjehom. Od 1986. do 1991. studirala je medicinu u Sarajevu. Godine 2007. započela je studije Međunarodni odnosi sa diplomacijom koje je završila sa odličnim uspjehom (prosječna ocjena 10,00) na Koledžu ”Iliria” u Peći.

Suada Džogović je angažovi lektor i korektor za bosanski jezik pri Ministarstvu obrazovanja, nauke i tehnologije Kosova u Prištini od 2000. godine.

Godine 2011. upisala je master studije na Europskom univerzitetu ”Dukađini” u Peći koje je završila 2013., također sa prosječnom ocjenom 10,00. Naučnim  radom bavi se od 2000. godine gdje pokazuje visoke rezultate. A doktorsku disertaciju na Fakultetu političkih nauka u Makedoniji.Suada Džogović je posebno sklona znanstvenom radu. Kao ćerka bošnjačkog akademika nauke i umjetnosti (BANU) vezana je za naučno-istraživački rad koji je njen rah. otac dug niz godina prenosio na nju, što je značajno utjecalo na njeno buduće naučn opredjeljenje u kojem je pokazivala visoke rezultate. Ovo pararelno iskustvo davalo joj je poleta da i ona u međuvremenu objavi znantan broj naučnih radova različitih profila iz oblasti humanističkih nauka u najeminentnijim časopisima i zbornicima. Ona je izrazila veliku zahvalnost na prekrasnoj organizaciji književne večeri posvećene njenom ocu Aliji Džogoviću.

ENKO KORAĆ